Ruska agresija na Ukrajinu i Zapadni Balkan


Milan Jovanović, predsednik FBD

MILAN JOVANOVIĆ, predsednik FBD odgovarao je na pitanja o aktuelnim bezbednosnim prilikama u kontekstu ruske agresije na Ukrajinu.
Razogovor je vodila novinarka MAJDA ALEKSIĆ a emitovala ga je 11. maja 2022. GRADSKA TV u Podgorici i objavila na svom website-u pod originalnim naslovom 
Jovanović: Osuda agresije na Ukrajinu od strane Srbije sačekaće kraj godine


    Majda Aleksić

Kako vrijeme bude odmicalo biće sve teže da se Srbija nedvosmisleno odredi i uskladi sa zahtjevima Evropske unije – poput one vezane za usvajanje rezolucije Generalne skupštine UN o agresiji na Ukrajinu, izvršenoj od strane Rusije, kaže predsjednik Foruma za bezbjednost i demokratiju Milan Jovanović.

Gostujući u emisiji “Znam da znaš” na Gradskoj RTV, Jovanović je kazao da je zabrinut za ishod daljih događanja u Srbiji nakon obraćanja predsjednika Aleksandra Vučića.

Javnost u Srbiji indoktrinirana

Kada je riječ o osudi ruske invazije od strane Srbije, Jovanović podsjeća da je Vučić najavio da se prvo čeka njegovo stupanje u novi mandat, potom konstituisanje parlamenta i vlade.

“Vlada bi mogla da se formira krajem godine, što bi bilo pogubno”, dodaje Jovanović.

Javnost u Srbiji već dugo je, kaže, indoktrinirana protiv EU i nerealno je očekivati da glatko prihvati osudu i uvođenje sankcija Rusiji.

“To bi bilo kao da brod u punoj brzini okrene u suprotnom pravcu. Važno je da se vidi ko je odgovoran za tu dugotrajnu indoktrinaciju i sluđivanje srpske javnosti u pogledu odnosa sa EU”, pojašnjava Jovanović.

On smatra da se agresija na Ukrajinu neće tako brzo završiti. “Niko nije očekivao da će Ukrajinci biti tako hrabri i izdržljivi. Agresija na Ukrajinu se licemerno naziva vojnom intervencijom”, ističe Jovanović.

Bezbjednosni rizik za region Zapadnog Balkana

Upitan koliko se agresija na Ukrajinu može odraziti na Zapadni Balkan, Jovanović odgovara da svaki dan trajanja ruske agresije na Ukrajinu povećava bezbjednosni rizik za cijeli region.

“Rusi će pokušavati da nađu izlazni ventil za tu tenziju koja se stvara zbog dugotrajnog njihovog neuspešnog ratovanja u Ukrajini. Uspešni su u razaranju i žrtvama, ali ne u postizanju ciljeva koje je Putin javno obnarodovao”, naglašava Jovanović.

Krucijalno je pitanje, dodaje, kako će se Srbije postaviti i da li će dozvoliti dalje jačanje i provokacije zagovornika proruske politike i vezivanja za Kremlj, kao što je to bilo do sada.

“Spoljašnje odgovore na to već imamo. U Sjevernoj Makedoniji će danas biti izvedena velika vojna operacija koja se zove ‘Brzi odgovor 2022. godine’, a u kojoj će učestvovati više od 5.000 vojnika iz SAD, Velike Britanije, Crne Gore, Italije, Grčke i Albanije”, navodi Jovanović i dodaje da je riječ o najvećoj vojnoj vježbi od postojanja Sjeverne Makedonije kao nezavisne države koja predstavlja jasan odgovor kako se sagledava bezbjednosna situacija na Zapadnom Balkanu.

Važno je, kaže, što je Crna Gora u NATO-u.

“Može potpuno da se osloni na član pet Atlantske povelje. Nadam se da promene koje se dešavaju u Crnoj Gori ovih dana dovode do konsolidacije bezbednosnog sektora. Tu pre svega mislim na promene u Agenciji za nacionalnu bezbednost i to posle nešto više od godinu dana nakon posete američkih stručnjaka iz NATO-a koji su bili zaduženi za proveru funkcionisanja sistema bezbednosti po standardima NATO-a”, pojašnjava Jovanović.

Rat u Ukrajini, ocjenjuje, napravio je novu Evropu kakvu još nismo vidjeli, bez obzira na, kako kaže, sporadična iskakanja hrvatskog predsjednika Zorana Milanovića i mađarskog premijera Viktora Orbana.

“EU nikad nije imala toliko jasnu politiku kao što je ima posle 24. februara i ta politika će se uprkos njima nastaviti”, tvrdi Jovanović.

Putinov narativ zamijeniti narativom slobode od autoritarnih vlasti

On ističe da se ne može postati član EU mimo principa na kojima ona počiva i mimo dominacije osnovna tri narativa – vladavina prava, podjele vlasti i ljudskih prava.

“Narativ koji plasira Putin mora se zameniti novim – narativom slobode za sve od bilo kakvih autoritarnih poredaka i vlasti”, ističe Jovanović.

Govoreći o istraživanju prema kojem više od polovine građana Srbije ne želi u EU, Jovanović ističe da je samo 36 odsto građana Srbije za EU, dok su ostali protiv. Međutim, dodaje, u jednoj drugoj studiji je 45 građana za.

“Svaki dan tog gnusnog rata uticaće na to da raste otklon od EU. Srbija u ovom trenutku ne bira između Brisela i Moskve, već da li će biti u EU ili sama i izolovana”, navodi Jovanović.

Forum za bezbjednost i demokratiju, poručuje, izaći će sa predlogom da se otvori unutrašnji dijalog o situaciji u kojoj se Srbija nalazi.

“Kamen međaš svega što se događa je 24. februar, koji nije očekivan. Kina promišljeno zadržava neutralnost, a ona je možda i doprinijela da ruska operacija u Ukrajini krene loše po Rusiju zbog odlaganja njenog početka. Nijednim gestom ne smetaju u sprovođenju sankcija koje je Zapad nametnuo Rusiji”, ocjenjuje Jovanović.

Srbiju u narednom periodu vidi, zaključuje, kao jasno opredeljenu za članstvo u EU i kako povlači jasne poteze kako bi išla ka tom cilju.

link na integralni razgovor i TV emisiju ZNAM DA ZNAŠ